Βασίλης Βιλιάρδος
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ
***ΠΡΟΣΟΧΗ***
Θα θέλαμε να σας ενημερώσουμε ότι από τις 20 Δεκεμβρίου η υπηρεσία του Capital.gr
Capital Blogs θα αναστείλει τη λειτουργία της για τεχνικούς λόγους.
Σας ευχαριστούμε για την κατανόηση.
Λίγα λόγια για εμένα
Είμαι οικονομολόγος, πτυχιούχος της ΑΣΟΕΕ Αθηνών, με μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Αμβούργου. Έχω εκδώσει το βιβλίο «Υπέρβαση Εξουσίας» και γράφω οικονομικές αναλύσεις σε έντυπα και ηλεκτρονικά ΜΜΕ. Πρόσφατες εκδόσεις "Η κρίση των κρίσεων" σε τρία βιβλία.
Σύνδεσμοι


ΣΟΚ ΚΑΙ ΔΕΟΣ
1896 αναγνώστες
Κυριακή, 13 Ιανουαρίου 2013
11:05

 

Η μεσαία τάξη είναι η σπονδυλική στήλη κάθε κοινωνίας – αυτή που εργάζεται, παράγει, καταναλώνει, δανείζεται, αποταμιεύει, επενδύει, πληρώνει φόρους, συντηρεί το κράτος, σπουδάζει τα παιδιά της και ενδιαφέρεται έμπρακτα για ένα καλύτερο μέλλον.
 
Εάν τυχόν καταστραφεί η μεσαία τάξη από την ανέλπιδη πολιτική λιτότητας που της επιβάλλεται, από την ύφεση, τους υπερβολικούς φόρους, την ανεργία, το κλείσιμο των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, τη δήμευση της ιδιωτικής περιουσίας, την κατάλυση του κράτους πρόνοιας και τόσα πολλά άλλα, η κοινωνία θα πάψει να είναι αυτή που γνωρίζουμε – ενώ η «επανάσταση» που θα ακολουθήσει θα προέλθει από τους νέους, οι οποίοι έχουν ήδη σχεδόν πάψει να ελπίζουν.
 
Ο τρόμος, το σοκ αλλά και το δέος αυτών που θα επιζήσουν των αναταραχών και της αιματηρής εξέγερσης, η οποία πιθανότατα θα κρατούσε για μεγάλο χρονικό διάστημα, δεν είναι μετρήσιμα μεγέθη – ενώ η κοινωνία θα ανακάλυπτε μέχρι που μπορούν να φτάσουν οι «μάζες», όταν εκ των πραγμάτων «εξαναγκασθούν» να απελευθερωθούν από τα δεσμά του πολιτισμού.  
 
*************************************
 
Παρά το ότι η Ιστορία (όπως αναλύσαμε επαρκώς σε προηγούμενο άρθρο) μας διδάσκει ότι, χρέη που δεν μπορούν να πληρωθούν δεν πληρώνονται, ενώ όσο καθυστερήσει το πάγωμα ή η διαγραφή μέρους τους, τόσο πιο πολύ κοστίζουν, οι υπεύθυνοι της Ευρωζώνης δεν θέλουν να το κατανοήσουν - ειδικά η Γερμανία, η οποία φαίνεται πως πρέπει να μελετήσει ξανά τη συνθήκη του Λονδίνου.
 
Στα πλαίσια αυτά, με στόχο την αποφυγή του χάους, του συλλογικού κραχ καλύτερα της ΕΕ, έχουν επιλεχθεί τα πακέτα διάσωσης - με τη βοήθεια των μηχανισμών στήριξης (EFSF, ESM) και της ΕΚΤ (ELA, αγορά ομολόγων από τη δευτερογενή διαπραγμάτευση).
 
Ουσιαστικά λοιπόν μεταφέρονται χρήματα από το Βορά προς το Νότο, έτσι ώστε να αποφευχθεί τελικά το μοιραίο - κάτι για το οποίο εύλογα αμφιβάλλουν πολλοί, αφού η βαθειά ύφεση (depression), στην οποία έχουν βυθιστεί η Ισπανία, η Ελλάδα, η Πορτογαλία κλπ., παράλληλα με τη αρνητική ανάπτυξη (recession) της Ιταλίας, της Γαλλίας και της Ολλανδίας, δείχνει πως δεν είναι καθόλου εύκολη η έξοδος από την κρίση.
 
Την ίδια στιγμή όμως επιχειρείται η λεηλασία τόσο της ιδιωτικής, όσο και της δημόσιας περιουσίας των ελλειμματικών κρατών, με αποτέλεσμα να καταρρέει η μεσαία τάξη τους – παράλληλα με την κατάλυση της εθνικής τους κυριαρχίας.
 
Από την άλλη πλευρά, τα χρήματα που μεταφέρονται δεν οδηγούνται στην πραγματική οικονομία - με αποτέλεσμα, μεταξύ άλλων, να αυξάνεται συνεχώς η ανεργία, ειδικά δε αυτή των νέων (με τις ελπίδες όλων να επικεντρώνονται στην ΕΚΤ και στην ικανότητα της να διατηρήσει τα επιτόκια δανεισμού του Νότου σε χαμηλά επίπεδα).
 
Εάν τώρα η ανεργία των νέων διατηρήσει τη δυναμική των τελευταίων ετών, εάν δηλαδή δεν επιτευχθεί η αντιστροφή της τάσης, ελάχιστοι αμφιβάλλουν για τα δυσμενή επακόλουθα της - τις κοινωνικές αναταραχές και αιματηρές εξεγέρσεις, οι οποίες θα πυροδοτήσουν έναν καταστροφικό πόλεμο μεταξύ των γενεών. Η βασική αιτία θα είναι το ότι η αστική τάξη καταρρέει, οπότε οι ηλικιωμένοι δεν θα μπορούν (μεγάλη αύξηση των ορίων συνταξιοδότησης) ή δεν θα θέλουν να παραδώσουν τις θέσεις εργασίας τους στους νέους - κυρίως επειδή οι συνεχείς μειώσεις των συντάξεων δεν θα τους το επιτρέπουν.
 
Η μοναδική λοιπόν δυνατότητα της αποφυγής του χάους στην Ευρωζώνη, όπου όλες οι χώρες έχουν ουσιαστικά συνδέσει το νόμισμα τους με ένα συνάλλαγμα που δεν ανήκει σε κανέναν, με το ευρώ, θα ήταν ίσως το πάγωμα ή/και η διαγραφή μέρους των χρεών, σε συνδυασμό με τον ελεγχόμενο πληθωρισμό - μέτρα όμως με τα οποία δεν συμφωνεί η Γερμανία.
 
Η υιοθέτηση εθνικών νομισμάτων από κοινού και την ίδια χρονική στιγμή, με την υποτίμηση στην οποία θα προέβαιναν οι χώρες του Νότου (ανατίμηση ο Βοράς), θα ήταν επίσης μία λύση - εάν δεν υπήρχαν τα τεράστια εξωτερικά χρέη, ειδικά τα μη μετατρέψιμα σε εθνικό νόμισμα (όπως συμβαίνει στην Ελλάδα, μετά το PSI).
 
Εν τούτοις, φαίνεται να είναι μία εναλλακτική δυνατότητα, εάν δεν καταφέρει η ΕΚΤ να διατηρήσει χαμηλά τα επιτόκια δανεισμού. Η λύση αυτή μάλλον δεν είναι άγνωστη στους υπεύθυνους των Βρυξελλών και ειδικά στην καγκελάριο της Γερμανίας, η οποία θέλει να καθυστερήσει τις τελικές αποφάσεις για μετά τις εκλογές στη χώρα της - με το ενδεχόμενο της επιστροφής της Γερμανίας στο μάρκο να μην είναι καθόλου απίθανο (αν και κατά την άποψη μας η καγκελάριος δύσκολα θα προλάβει - αφού η έκρηξη του ηφαιστείου είναι προ των πυλών).
 
Ολοκληρώνοντας, αρκετοί παρομοιάζουν το ευρώ με ένα χρυσό μοσχάρι, γύρω από το οποίο χορεύουν ξέφρενα όλοι όσοι θεωρούν πως με αυτόν τον τρόπο θα συντηρηθεί ανέπαφο όνειρο - η δημιουργία της πιο πλούσιας, της πιο πολιτισμένης, της πιο ανθρώπινης και της πιο ειρηνικής περιοχής του πλανήτη.
 
Οι περισσότεροι βέβαια γνωρίζουν πως το ευρώ είναι το κάλυμμα ενός ηφαιστείου έτοιμου να εκραγεί ή το καπάκι μίας κατσαρόλας που βράζει - αυτό που προσπαθεί απεγνωσμένα να διατηρήσει τον ατμό ερμητικά κλειστό, για να αποφευχθεί η έκρηξη.
 
Μία έκρηξη που μάλλον θα συμβεί, όταν η νεολαία της Ευρώπης αντιληφθεί πως δεν έχει πλέον μέλλον - με τις στατιστικές που καταγράφουν την ανεργία να είναι αυτές που μας δείχνουν το πότε ακριβώς θα προκληθεί. 
 
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
 
Πολλοί ισχυρίζονται ότι όλοι μας ταξιδεύουμε στο ίδιο καράβι, αντιμετωπίζοντας τους ίδιους κινδύνους. Εν τούτοις, κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει, αφού μεταφορικά πρόκειται για ένα στόλο με 17/27 διαφορετικού μεγέθους καράβια, τα οποία διαθέτουν ισάριθμους ορόφους – ενώ όλα μαζί ταξιδεύουν στο φουρτουνιασμένο ωκεανό της ασύμμετρης παγκοσμιοποίησης, κινδυνεύοντας κάθε στιγμή να χαθούν μεταξύ τους και να βουλιάξουν το ένα μετά το άλλο.
 
Στους ισάριθμους, ας υποθέσουμε δέκα ορόφους των πλοίων του ευρωπαϊκού στόλου, η κατάσταση είναι περίπου η ίδια. Στον πρώτο όροφο είναι στοιβαγμένοι οι άνεργοι, στο δεύτερο οι χαμηλά αμειβόμενοι των 500 €, στο τρίτο αυτοί, των οποίων οι μισθοί ξεπερνούν τα 1.000 € και στον τελευταίο, στο ρετιρέ του καραβιού, η ελίτ απολαμβάνει τη διαδρομή, χαμογελώντας ικανοποιημένη, ευχαριστώντας το πλήρωμα των κάτω ορόφων για τις προσπάθειες του, χρηματίζοντας την πολιτική ηγεσία του, τρώγοντας χαβιάρι και πίνοντας σαμπάνια.
 
Με την πάροδο του χρόνου τώρα, όλο και περισσότεροι στοιβάζονται στον πρώτο όροφο, ενώ όλο και λιγότεροι παραμένουν στο ρετιρέ – γελώντας όμως ελάχιστα. Η αιτία είναι το ότι, σε έναν κόσμο με συνεχώς αυξανόμενους φτωχούς η ελίτ, οι πλούσιοι δηλαδή, δεν μπορούν πλέον ούτε να ζήσουν καλά, ούτε να νοιώσουν ασφαλείς. Συμβαίνει άλλωστε το ίδιο, όπως με τον ιδιοκτήτη μίας πολυτελέστατης βίλας, η οποία είναι χτισμένη σε μία κακόφημη περιοχή – είναι αδύνατον να απολαύσει το σπίτι του φυλακισμένος μέσα ή να κοιμηθεί ποτέ ήρεμος, όσους φρουρούς και αν πληρώνει.
 
Η εμπειρία της Λατινικής Αμερικής, ιδιαίτερα της Βραζιλίας, στην οποία οι πλούσιοι ζουν σε διαμερίσματα με πολλαπλούς συναγερμούς και σε απομονωμένες, ειδικές περιοχές, οι οποίες φυλάσσονται από ένοπλες δυνάμεις, τεκμηριώνει με τον καλύτερο τρόπο το που οδηγούν οι μέθοδοι, με τους οποίους η επίλεκτη «ομάδα δράσης» της ελίτ, το ΔΝΤ, η Τρόικα σήμερα, λεηλατεί και εξαθλιώνει τις μεσαίες και κατώτερες τάξεις μίας κοινωνίας.
 
Μεταφορικά ξανά, όταν οι νέοι ευρωπαίοι αντιληφθούν ότι, προορίζονται να κατοικήσουν στον πρώτο όροφο, στο αμπάρι καλύτερα (μαζί με την «αποψιλωμένη» αστική τάξη), καθώς επίσης όταν οι χώρες του Νότου αντιληφθούν πως το καράβι τους λεηλατείται παρά τον κίνδυνο να βυθιστεί, έτσι ώστε να συνεχίσουν με ασφάλεια το ταξίδι τους τα μεγαλύτερα, η κατάσταση θα είναι πλέον μη ανατρέψιμη – γεγονός που οφείλει να αποφευχθεί με κάθε τρόπο, όσο ακόμη υπάρχει ακόμη χρόνος. 
 
Ολοκληρώνοντας, κατά την άποψη μας, η «άριστη λύση» στο εσωτερικό των εθνικών κρατών, είναι η άμεση δημοκρατία (η ενεργή συμμετοχή των πολιτών στα κοινά και στον έλεγχο της Πολιτικής, επειδή διαφορετικά είναι αδύνατον να καταπολεμηθούν η διαφθορά και η διαπλοκή), σε «περιβάλλον» μικτής οικονομίας – αφού η ιδιωτικοποίηση των κοινωφελών, των κερδοφόρων, καθώς επίσης των στρατηγικών επιχειρήσεων του δημοσίου αφενός μεν προκαλεί την κατάρρευση του κοινωνικού κράτους και της μεσαία τάξης, αφετέρου καταλύει την εθνική κυριαρχία.
 
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο η αλληλέγγυα ένωση ανεξάρτητων μεταξύ τους κρατών, η οποία θα διασφαλίζει από τη μία πλευρά την ισορροπία στα εξωτερικά ισοζύγια, ενώ από την άλλη τα βασικά κοινωνικά αγαθά, από κοινού και σε όλα τα κράτη – όπως τους κατώτερους αλλά βιώσιμους μισθούς, τις συντάξεις, την απασχόληση, την παιδεία, την υγεία και τις καταθέσεις.
 
Τέλος, σε παγκόσμιο επίπεδο, ο έλεγχος του «χρηματοπιστωτικού κτήνους» και η καταπολέμηση των ασυμμετριών – η αποφυγή δηλαδή της μερκαντιλιστικής νοοτροπίας, όπου η μία χώρα αναπτύσσεται εις βάρος κάποιας άλλης, γεγονός που οδηγεί, αργά ή γρήγορα, είτε σε έναν καταστροφικό απομονωτισμό, είτε σε συναλλαγματικούς, ευρύτερα οικονομικούς ή συμβατικούς πολέμους, είτε σε συνδυασμό και των δύο αυτών δεινών. 
 
Ολόκληρο το άρθρο στο:
 

Μεταφρασμένα άρθρα στα αγγλικά

http://www.facebook.com/pages/Vasilis-Viliardos/464397223616622 

 
Αθήνα, 13. Ιανουαρίου 2013

 

Αξιολογήστε το άρθρο 
2 ψήφοι
 Εκτύπωση     Αποστολή με e-mail

Σχετικά με το blog
Μακροοικονομικά θέματα, πολιτικές απόψεις και μικροοικονομικές αναλύσεις.
Αναζήτηση
Προηγούμενα Άρθρα
Τελευταίες δημοσιεύσεις